Zespół stresu pourazowego (PTSD)

w Blog

Zespół Stresu Pourazowego pierwszy raz zdiagnozowano stosunkowo niedawno, bowiem w 1980 roku. Nietypowe objawy zaobserwowano u żołnierzy powracających z misji wojennych. Dziś wiemy jednak, że PTSD może dotknąć każdego z nas, ponieważ traumatyczne przeżycia są w stanie odcisnąć piętno na zdrowiu psychicznym. PTSD może wystąpić u osób, które doświadczyły traumatycznych wydarzeń np. gwałt, napad, przemoc fizyczna, seksualna, porwanie, wypadek samochodowy czy nagła śmierć bliskiej osoby.Nieleczony stres pourazowy powoduje powracanie wspomnień z tych traumatycznych zdarzeń, które z kolei wywołują cierpienie, lęk lub smutek. Zatem, jakie są przyczyny i objawy, oraz czy wyleczenie z tej choroby jest możliwe?

 

 

Objawy Zespołu Stresu Pourazowego

Najnowsze kryteria diagnostyczne Zespołu Stresu Pourazowego dzielą objawy na cztery kategorie:

• Pojawiające się wbrew woli wspomnienia, wyobrażenia, myśli zwane intruzjami.

Zaliczamy do nich flashbacki, koszmary senne i reakcje fizjologiczne zbliżone do tych, które pojawiły się podczas traumatycznych wydarzeń.

• Stale obniżony nastrój i negatywne przekonania.

U osoby cierpiącej na PTSD obniżony nastrój jest częścią codzienności. Pojawia się obwinianie siebie lub innych za zaistniały stan, wkrada się poczucie obcości dla otoczenia, czemu niejednokrotnie towarzyszy gniew lub wstyd.

• Unikanie.

Przeżycie traumatycznego wydarzenia powoduje unikanie wszelkich aktywności, rzeczy, myśli i uczuć, które mogą przypominać tę chwilę. Co więcej, osoby z PTSD często stronią od towarzystwa i zaszywają się we własnym domostwie.

• Nadmierne pobudzenie.

Jedną z cech charakterystycznych dla Zespołu Stresu Pourazowego jest zachowanie bardzo dużej czujności. Obejmuje ona nie tylko przesadne czynności mające na celu ochronę siebie i bliskich, ale także wyszukiwanie zagrożenia tam, gdzie go nie ma. Czujność niejednokrotnie przeradza się w agresję i zachowania ryzykowne będące odpowiedzią na niewiele znaczące dla innych bodźce. Pobudzenie jest bezpośrednio związane z ogromnym lękiem i chęcią przetrwania za wszelką cenę.

Ponadto w codziennym funkcjonowaniu można zaobserwować szereg objawów fizycznych takich jak: bezsenność, problemy z koncentracją i zapamiętywaniem, rozkojarzenie i rozdrażnienie, które uniemożliwiają prowadzenie życia takiego, jakim zapamiętaliśmy je sprzed przeżytej traumy.

Kiedy może wystąpić PTSD?

Za doświadczenia traumatyczne uznaje się działania wojenne, gwałt, katastrofy naturalne obejmujące tsunami, trzęsienie ziemi, tornada oraz inne groźne zjawiska pogodowe, a także sytuacje indywidualnie trudne dla jednostki jak np. utrata najbliższych. PTSD może wystąpić w każdym z przypadków, kiedy zostaje ona narażona na powyższe zdarzenia. Do postawienia diagnozy konieczne jest stwierdzenie, że:

• Osoba została bezpośrednio dotknięta wydarzeniem traumatycznym np. w przypadku gwałtu.

• Była bezpośrednim obserwatorem krzywdy osoby trzeciej np. podczas działań wojennych.

• Uzyskała informację o śmierci bliskiej osoby (przyjaciel, rodzina), która nastąpiła w sposób gwałtowny np. w wyniku wypadku samochodowego.

Doznanie Zespołu Stresu Pourazowego nie jest możliwe na podstawie styczności z przemocą bądź kataklizmami poprzez gry bądź telewizję, co zostało uściślone przez najnowsze wytyczne Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego.

Terapia osób cierpiących na PTSD

Zdarza się, że osoba dotknięta traumatycznymi wydarzeniami wraca do zdrowia w sposób samoistny, jednak nie zawsze się tak dzieje. Wielu uczestników dramatycznych sytuacji, które wzbudziły silne emocje, potrzebuje specjalistycznej pomocy.

Terapia osób cierpiących na PTSD obejmuje:

• Leczenie farmakologiczne ukierunkowanie na złagodzenie lęku i depresji.

• Terapię poznawczo – behawioralną, w której wykorzystywane są zarówno indywidualne sesje terapeutyczne, jak i przedłużona ekspozycja i wsparcie emocjonalne – w szczególności w początkowych fazach leczenia.

Co warto wiedzieć o osobach z PTSD?

Zetknięcie z druzgocącym wydarzeniem jest niezwykle trudne dla każdego z nas. Jednakże dla osób z diagnozą PTSD jest ono nie tylko źródłem smutku, ale i przyczyną utrudnionego powrotu do codziennego funkcjonowania. Warto zaznaczyć, że wiele z nich nieustannie obwinia się o zaistniałe zdarzenia. Żołnierze powracający z misji roztrząsają przeszłe wydarzenia rozważając, co mogliby zrobić by ich kolega przeżył. Co więcej, niejednokrotnie są piętnowani przez społeczeństwo, bowiem to im udało się uciec, gdy inni zginęli na służbie.

Ogromny problem ze strony społecznej pojawia się także w przypadku ofiar gwałtu, bowiem wciąż to one wytykane są na ulicy, a ich oprawca pozostaje w cieniu. PTSD sprawia, że wewnętrzny ból często ukrywany jest pod sztuczny uśmiechem, a wspomnienia przeżyć powracające zarówno podczas nocy, jak i dnia, popychają do licznych samobójstw.

Zespół stresu pourazowego można wyleczyć, zależy to w szczególności od motywacji pacjenta. Najlepsze efekty daje leczenie farmakologiczne połączone z psychoterapią. Zniwelowanie lęku jest możliwe poprzez przywoływanie wspomnień o wydarzeniu i powstałej traumie pod czujnym okiem terapeuty.   

Nie wstydź się, jak nie możesz poradzić sobie z jakimś trudnym doświadczeniem życiowym. Koniecznie skorzystaj z pomocy specjalisty i przywróć w swoim życiu spokój i radość.