Endometrioza

w Blog

Endometrioza (łac. Endometriosis Uteri) czyli gruczolistość mięśnia macicy. Zalicza się do grupy chorób układu moczowo-płciowego i została określona w klasyfikacji ICD-10 jako N 80.0. Gruczolistość mięśnia macicy to choroba kobiecych narządów rozrodczych, która może z czasem odebrać chęć do życia. Jej objawy potrafią być tak uciążliwe, że niektóre kobiety są przekonane, iż mają do czynienia z nowotworem. Endometrioza jest jedną z najczęściej występujących schorzeń ginekologicznych, polega na rozrastaniu się poza macicę komórek ją powlekających zwanych endometrium. Szacuje się, iż na gruczolistość macicy cierpi co 10-ta kobieta w wieku rozrodczym i aż u połowy z nich jest ona przyczyną niepłodności. 

Endometrioza przyczyny

Przyczyny Endometriozy nie są do końca poznane. U niektórych kobiet śluzówka macicy tj. komórki endometrium wdzierają się do miejsc, w których kategorycznie nie powinny się znaleźć, np. do jajników, jajowodów, ścianek pęcherza, jelit, pochwy itd. Tam funkcjonują tak jak wewnątrz macicy – mnożą się, a następnie złuszczają. To prowadzi do powstawania blizn, zrostów, guzków, torbieli i stanów zapalnych.

Endometrioza objawy

Objawy endometriozy mogą być rozmaite, a ich występowanie i nasilenie niekoniecznie zależy tylko od etapu choroby i rozmiaru ognisk. Najczęściej spotykane objawy gruczolistości mięśnia macicy to:

•                    przewlekły ból w okolicy miednicy małej,

•                    bolesne miesiączkowanie,

•                    obfite i/lub nieregularne miesiączkowanie,

•                    występujące podczas okresu bolesne oddawanie moczu lub stolca,

•                    bóle podczas współżycia,

•                    bóle w okolicy krzyża, kości ogonowej, odbytu lub też miednicy,

•                    niestrawność, wzdęcia, biegunki, zaparcia,

•                    bolesne jajeczkowanie,

•                    kłopoty z zajściem w ciążę,

•                    zmęczenie,

•                    bóle głowy,

•                    obniżona odporność,

•                    rzadko gorączka,

•                    wymioty.

Przejawy endometriozy mogą występować jednocześnie lub pojedynczo.

Endometrioza rozpoznanie

Rozpoznanie Endometriozy bywa bardzo trudne, ponieważ na początku choroba ta nie musi dawać żadnych objawów, albo są tak nikłe, że umykają uwadze. Przeważnie sygnałem gruczolistości macicy, który bardzo trudno przeoczyć, jest intensywny ból przed miesiączką i/lub podczas jej występowania. Często zdarza się, że kobiety chodzą od specjalisty do specjalisty i żaden z nich nie potrafi postawić trafnej diagnozy, piętrzą się badania, cierpienie i niepewność.

Nawet podczas typowego badania ginekologicznego nieczęsto można rozpoznać tą chorobę. Jeśli lekarz ją podejrzewa wówczas wykonuje USG przezpochwowe i wręcza skierowanie na badanie krwi, które przedstawia poziom szablonowych dla endometriozy czynników, np. markera CA 125. Kiedy jednak wyniki badań nie są jednoznaczne (może się to zdarzyć we wczesnym stadium choroby lub u młodych dziewcząt), zbawienna bywa laparoskopia. Minikamerka, która jest wprowadzana do jamy brzusznej poprzez małe nacięcie (1–1,5 cm) w obrębie pępka, daje możliwość oglądnąć i ocenić ogniska występowania endometriozy. Już podczas badania laparoskopowego część lub wszystkie wszczepy można usunąć.

Lekarz określa stopień zaawansowania choroby, używając do tego celu skali punktowej, która bierze pod uwagę liczbę ognisk endometriozy, ich umieszczenie i wielkość oraz występujące dolegliwości.

Wyróżnia się 4 stopnie gruczolistości mięśnia macicy:

I – tj. endometrioza minimalna

II – tj. łagodna

III – tj. umiarkowana

IV – tj. ciężka.

Endometrioza leczenie

Leczenie endometriozy może być prowadzona za pomocą leków przeciwbólowych (które łagodzą towarzyszące gruczolistości dolegliwości), hormonalnych, tzw. analogów GnRH albo sztucznego hormonu, który nosi nazwę Danazol. Działać w tym kierunku można też operacyjnie, polega to na wycięciu ognisk endometriozy lub zniszczeniu ich przy użyciu wysokiej temperatury lub światła laserowego. Jednak nawet po chirurgicznym usunięciu ognisk choroba ta może nawracać. Z medycznych badań wynika, że bardzo często, po jakimś czasie dochodzi do powstania nowych ognisk endometriozy, w związku z tym zwykle konieczne są też leki. Dużo zależy od tego, czy pacjentka planuje wkrótce mieć dzieci, czy nie. U kobiet, które chcą zostać matkami, w trakcie laparoskopii udrożnia się jajowody i przepisuje tymczasową kurację właściwie dobranymi tabletkami antykoncepcyjnymi. Z kolei paniom, które nie decydują się na macierzyństwo, przepisuje się leki o działaniu przeciwzapalnym i hamującym wytwarzanie estrogenów oraz likwidujących przyrost endometrium.

Metody leczenia gruczolistości macicy

Gruczolistość mięśnia macicy należy leczyć farmakologicznie i/lub chirurgicznie, dlatego żaden, nawet najlepiej skonstruowany jadłospis tego nie zmieni. Mimo tego zdrowe jedzenie może zmniejszyć zasięg dolegliwości i tendencję do ich występowania.

To warto jeść:

·         warzywa i owoce – zawierają przeciwutleniacze, które wspierają odporność i sprzyjają zachowaniu równowagi hormonalnej;

·         tłuste morskie ryby, olej rzepakowy oraz lniany, orzechy włoskie – są to źródła kwasów omega-3, które działają przeciwzapalnie i łagodzą skurcze macicy, dzięki czemu miesiączka nie jest aż tak bolesna;

·         pełnoziarniste pieczywo, makarony, kasze i brązowy ryż – dostarczają błonnika, który nie tylko sprzyja trawieniu, ale także obniża poziom estrogenów.

Tego lepiej unikać:

·         wieprzowina,

·         wołowina oraz tłuszcze zwierzęce – które pobudzają wytwarzanie substancji wzmagających stany zapalne i ból;

·         kawa,

·         alkohol i słodycze – nasilają symptomy zespołu napięcia przedmiesiączkowego (PMS), a ten u kobiet z endometriozą na ogół jest bardziej intensywny niż u zdrowych kobiet.